Debaty sejmoweXII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie ochrony zwierząt łownych przed zdziczałymi, bezpańskimi psami i zaniechania ochrony populacji lisa w Polsce

   W nawiązaniu do interpelacji zgłoszonej przez pana posła Alfreda Budnera w sprawie ochrony zwierząt łownych oraz zwiększającej się pupulacji lisów, uprzejmie informuję:    Przedstawiony przez pana posła Alfreda Budnera problem dotyczący zmniejszającej się populacji zwierzyny drobnej jak i zwiększonej presji drapieżników, w tym wałęsających się psów i kotów, jest znany.    Problem zmniejszającej się populacji niektórych gatunków zwierzyny drobnej jest znany także w wielu krajach Europy.    Ministerstwo Środowiska prowadzi monitoring stanu zwierzyny, w tym zwierzyny drobnej, w oparciu o przekazywane raz w roku za pośrednictwem Lasów Państwowych i Polskiego Związku Łowieckiego dane, z realizacji rocznych łowieckich planów hodowlanych, zawierające m.in. stan i wielkość pozyskania poszczególnych gatunków zwierząt łownych.    Posiadane informacje niestety ciągle potwierdzają tezę o spadku populacji zwierzyny drobnej. Stan taki nie dotyczy tylko terytorium Polski, dotyczy większości krajów Europy. Wiadomo jednak, że wśród przyczyn o różnym zakresie wpływu znajdują się m.in. zakłócenia równowagi biocenotycznej w ekosystemach, poziom skażeń środowiska naturalnego, gęstniejąca infrastruktura drogowa, wzrost ilości drapieżników, w tym lisów, a także, o czym pisze pan poseł, w warunkach Polski szkody wyrządzane przez wałęsające się psy i koty.    Minister środowiska z racji sprawowania roli naczelnego organu administracji rządowej w zakresie łowiectwa jest żywotnie zainteresowany zatrzymaniem tendencji spadkowej populacji zwierzyny drobnej i ograniczeniem szkód wyrządzanych przez nadmierną ilość drapieżników.    Zależności pomiędzy drapieżnikami a ich ofiarami są oczywiste. Obserwowany ostatnio dynamiczny wzrost populacji lisa wiąże się głównie z wykładaniem szczepionek przeciwko wściekliźnie, co znacznie ogranicza naturalną śmiertelność tego gatunku. Nie bez znaczenia jest także zmniejszone w stosunku do poprzednich lat zainteresowanie myśliwych pozyskaniem tego gatunku zwierzyny.    W tej sprawie minister środowiska zwrócił się do Lasów Państwowych i Polskiego Związku Łowieckiego o rzetelną inwentaryzację i adekwatne do poziomu ilościowego planowanie wielkości odstrzału. Trzeba jednak dodać, że przy obecnym stanie wiedzy trudno jednoznacznie stwierdzić, jak duży procent śmiertelności zająca czy kuropatwy wynika z presji lisa.    Uprzejmie informuję pana marszałka, że od dnia 26 maja ub.r. obowiązuje znowelizowane rozporządzenie ministra środowiska w sprawie ustalenia listy gatunków zwierząt łownych oraz określenia okresów polowań na te zwierzęta (DzU nr 43 z dnia 12 maja 2001 r., poz. 488), którego konsekwencją jest m.in. wpisanie na listę zwierząt łownych jenota oraz wydłużenie o 1,5 miesiąca okresu polowań na lisy.    Poza ograniczeniem ilości drapieżników szczególnie Lasy Państwowe oraz Polski Związek Łowiecki realizują wiele przedsięwzięć z zakresu poprawy naturalnych warunków bytowania zwierzyny (tworzenie naturalnych osłon, remiz, ochrony miejsc gniazdowania) po planowane do realizacji przez Polski Związek Łowiecki od bieżącego roku programy ˝Poprawy warunków bytowania i rozwoju populacji zająca szaraka i kuropatwy˝. W wielu ośrodkach hodowli zwierzyny i obwodach wydzierżawionych ograniczono lub zaniechano pozyskiwanie zajęcy i kuropatw.    Dotkliwe szkody, szczególnie w populacjach zwierzyny drobnej, o czym pisze pan poseł, wyrządzają wałęsające się psy i koty. Stanowią one zresztą zagrożenie nie tylko dla zwierzyny czy zwierząt gospodarskich, ale także dla ludzi. Problem ten obecnie może być rozwiązany zgodnie z art. 23 i 33 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (DzU z 1997 r. nr 111, poz. 724, wraz z późn. zm.), gdzie art. 23 mówi, cyt.: ˝Zwierzęta, które stanowią zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka, mogą być zwalczane˝ i art. 33 cyt.: ˝Uśmiercane zwierząt może być uzasadnione wyłącznie pkt. 1 - potrzebami gospodarczymi˝.    Minister rolnictwa i rozwoju wsi jest w trakcie przygotowywania projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zwierząt, pozwalającej w przypadku przyjęcia proponowanego przez ministra środowiska zapisu umożliwienie zwalczania zwierząt bezdomnych stanowiących zagrożenie dla życia, zdrowia lub gospodarki człowieka.    Będę zatem zobowiązany panu marszałkowi za pozytywne odniesienie się do proponowanych zmian w przedmiotowej ustawie.    Warto także dodać, że swój udział w opisywanym procesie zmniejszania się populacji zwierzyny drobnej ma zwiększające się natężenie ruchu komunikacyjnego na drogach przy jednoczesnym niezabezpieczaniu ich przed wtargniąciem zwierzyny.    Dla skutecznego zatrzymania i odwrócenia trendów w zakresie zmniejszania się populacji zwierzyny drobnej niezbędne jest także zdynamizowanie powoływania się wojewodów Państwowej Straży Łowieckiej, choć poważnym problemem w tym zakresie jest ciągły niedostatek środków finansowych.    Odbudowa stanów zwierzyny drobnej jest rzeczą bardzo trudną i zazwyczaj nie osiąga się stanów pierwotnych. Potrzebne są zatem wielokierunkowe działania, które w skrócie przedstawiłem panu marszałkowi.    Minister    Stanisław Żelichowski    Warszawa, dnia 8 kwietnia 2002 r.